Środek Poznania

"Środek w każdej rzeczy najlepszy i najbezpieczniejszy jest" mówi jedno z polskich przysłów. Wyszedłem więc z propozycją: znajdźmy go dla Poznania (to coś jak szukanie złotego runa, zaginionej arki, czy świętego gralla).

Niby środek jest jeden, a jednak okazuje się, że jest ich wiele ("gdzie spojrzysz - wszędzie środek" - Julian Kossak w "Twardowski - czarnoksiężnik" cz. 1 sc. 2) . Wszystko zależy od przyjętej metody jego wyznaczenia. Czyżby więc każdy z nich był właściwy? "Cel uświęca środki" mówi przysłowie, lecz ja w to nie wierzę. W tym przypadku mamy jednak wyjątek - cel wyznaczenia środka Poznania uświęca wszystkie środki (tj. metody) jego wyznaczenia, a co za tym idzie - również i tak wyznaczone miejsca (jako środki Poznania).

Gdzie dwóch Polaków - tam trzy zdania. Ja sam miałem pod 10 propozycji. Poznaniaków mamy kilkaset tysięcy, Redakcja została zasypana wieloma propozycjami (to bardzo miła informacja!) i coś w końcu z tymi środkami trzeba zrobić! Sądzę, że należy przeprowadzić głosowanie wśród Czytelników Gazety (cóż, "vox populi, vox Dei") i wybrać ten środek, który będzie się cieszył wśród Nich największą popularnością. Czym jednak się oni będą kierowali?: jego położeniem (tak postąpią pragmatycy), czy też odczuciem poprawności stosowanej metody jego wyznaczenia (podejście teoretyków, jednak z moim apelem, a sentencją Św. Teresy od Dzieciątka Jezus, że "Dusze proste nie potrzebują skomplikowanych środków")?

Rozpatrzmy jeszcze, jakie kryteria powinien spełniać środek. Otóż, nie powinien "dryfować" wraz ze zmianą granic miasta, być miejscem ciekawym samym w sobie, no i musi być ogólnie-dostępny (stąd nie powinien wypaść na działce Kowalskiego, czy na Targach, gdzie trzeba by płacić, a i tak dostępny by był tylko w określone dni roku).

Cóż, skończył się dla mnie czas środka (Poznania), a nastał czas końca (tego artykułu).

Środek Poznania - akcja "Gazety"

Wyznaczmy środek Poznania! - zaapelowaliśmy 31 grudnia ubiegłego roku na łamach "Gazety". Po trzech tygodniach wspólnej zabawy z Czytelnikami mamy ich kilka! Bo jak się okazało, taki mamy środek, jaką obierzemy metodę. Akcję szukania poznańskiego pępka świata podsumowuje Daina Kolbuszewska.

"Wszystko ma swój środek i bez środka ani rusz" - pisaliśmy w sylwestrowej "Gazecie", kiedy rozpoczynaliśmy naszą akcję. Odzew Czytelników na propozycję szukania środka Poznania przeszedł najśmielsze oczekiwania. Codziennie na drugiej stronie "Gazety" drukowaliśmy nadesłane do nas propozycje, mapki i komentarze do nich. - Gdzie nie spojrzysz, tam środek - śmieje się Włodzimierz Lapis z Instytutu Językoznawstwa UAM i szef firmy edukacyjnej "Promotor", pomysłodawca całej akcji i autor 10 pomysłów. Bo środków mamy ...kilka!

Różne propozycje środka Poznania na jednym planie

Okazało się, że tyle środków, ile metod. Jedni proponowali, by ten najważniejszy punkt miasta wyznaczyć, wpisując granice miasta w prostokąt lub w okrąg. W zależności od tego, jak wyrysowano te figury, szukany punkt znajdował się na Grunwaldzie, Jeżycach albo w centrum... Jeśli okrąg został wpisany w granice miasta, jego środek znajdował się niedaleko targowej iglicy... Wychodząc z założenia, że centralny punkt miasta leży gdzieś pomiędzy wschodem, zachodem, północą i południem, łączono najdalej wysunięte punkty miasta i wtedy środek pojawiał się gdzieś w okolicach Areny. Ale kiedy połączono środki ulic o nazwach czterech stron świata, przecinały się one w okolicach Świętego Marcina i ul. Piekary.

Jeszcze inni proponowali metody matematyczne i różnorodne kryteria, np. demograficzne. Niektórzy chcieli pogodzić wszystkie metody i znaleźć punkt równo oddalony od wszystkich wyznaczonych dotychczas środków!

Gdzie wypadły te środki? Cztery z nich, najczęściej powtarzające się w propozycjach naszych Czytelników, pokazujemy na mapkach, które na numerycznej mapie Poznania (opracowanej na podstawie zdjęć lotniczych) wyrysował nam poznański Geopoz. Dziękujemy za pomoc!

Środek okręgu opisanego na granicach miasta

Środek ciężkości figury o kształcie granic miasta

Środek okręgu wpisanego w granice miasta

Środek zorientowanego na północ prostokąta opisanego na granicach miasta

- Wyznaczyliśmy dodatkowo środek miasta, który jest średnią arytmetyczną współrzędnych punktów znajdujących się co 10 cm na granicy Poznania - mówi Roman Gęzikiewicz, kierownik Biura Geodezji Miejskiej. Podobną propozycję przysłał nam zresztą jeden z Czytelników i co ciekawe, tak oznaczony punkt wypada w pobliżu środka ciężkości miasta - w okolicach Świętego Marcina.

Niektórzy zarzucali nam, że nie warto szukać środka Poznania, skoro on już jest. A gdzie? Okazało się, że i w tym punkcie nie ma zgody! Jedni uważali, że "od zawsze" znajdował się on na Starym Rynku (taki głos dotarł do nas nawet znad Jeziora Bodeńskiego), inni, że na Górze Przemysła, pl. Wolności, przy Okrąglaku...

Inni jeszcze twierdzili, że moglibyśmy się zająć pożyteczniejszymi rzeczami. Ale - naszym zdaniem - pożyteczną rzeczą jest zabawa, przy której można poćwiczyć szare komórki, bo żeby wyznaczyć środek Poznania, trzeba było trochę pomyśleć.

Środków zatem mamy kilka, a potrzebny jest jeden. Zostanie on wybrany przez Państwa drogą głosowania spośród czterech środków najczęściej do tej pory wskazywanych. Czekamy na telefony (852 51 12), e-maile (czytelnicy@poznan.agora.pl) oraz listy (ul. Kościuszki 57, 61-891 Poznań) z Państwa głosami.

Jakie kryteria powinien spełniać środek Poznania? - Teoretycznie nie powinien dryfować wraz ze zmianą granic miasta, powinien być miejscem ciekawym samym w sobie, no i musi być ogólnie dostępny. Lepiej zatem, żeby nie wypadał na targowej iglicy... - mówi Lapis. I przypomina jedno ze starych polskich przysłów, które brzmi: "Środek w każdej rzeczy najlepszy i najbezpieczniejszy jest". Głosując, warto wziąć to pod uwagę!!!

• Kiedy podliczymy Państwa głosy, wybrany środek Poznania wyznaczymy, dzięki Geopozowi, przy pomocy GPS-u (urządzenia do satelitarnego pomiaru współrzędnych punktu). I tam stanie symboliczny słup-drogowskaz.
  
  
• W miejscu, które zostanie wybrane na "środek Poznania", wspólnie z Fundacją 750-lecia Lokacji Miasta Poznania ustawimy symboliczny słup-drogowskaz z odległościami do ważnych miejsc (np. Posen, Bamberg, ratusz).